Erken Teşhis

Uykusuzluk Neden Olur? Hangi Hastalıkların Belirtisidir?

Uykusuzluk şikayeti tek başına bir hastalık değil, altta yatan bir durumun işaretidir. Olası nedenleri ve başvurmanız gereken branşları aşağıda bulabilirsiniz.

Diğer ifadeler: insomnia, uyuyamama, sık uyanma

Uykusuzluk şikayetiniz mi var?

Testi bu şikayetle başlatın; birkaç soruyla olası nedenleri daraltalım.

Teste başla

Uykusuzluk hangi hastalıkların belirtisi olabilir?

  1. 1. Uykusuzluk Bozukluğu (Kronik İnsomni)RutinUyumak için yeterli fırsat olmasına rağmen haftada en az üç gece, en az üç ay boyunca uykuya dalma, uykuyu sürdürme veya erken uyanma güçlüğü yaşanması ve bunun gündüz işlevlerini etkilemesidir.
  2. 2. Depresyon (Majör Depresif Bozukluk)Birkaç gün içindeEn az iki hafta boyunca neredeyse her gün süren çökkün ruh hali ve ilgi kaybıyla giden, tedavi edilebilir yaygın bir ruh sağlığı sorunudur.
  3. 3. Yaygın Anksiyete BozukluğuRutinEn az altı ay boyunca günlerin çoğunda, birçok farklı konuda kontrol edilmesi güç aşırı endişe ve buna eşlik eden bedensel gerginlikle giden bir kaygı bozukluğudur.
  4. 4. Huzursuz Bacak SendromuRutinAkşam ve gece istirahat sırasında bacaklarda tarif edilmesi zor rahatsız edici hislerle birlikte bacakları hareket ettirme isteğinin olduğu, hareketle rahatlayan bir hastalıktır.
  5. 5. Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB)Birkaç gün içindeÖlüm tehdidi, ciddi yaralanma veya cinsel saldırı gibi bir travmatik olaydan sonra bir aydan uzun süren yeniden yaşama, kaçınma ve aşırı uyarılmışlık belirtileriyle giden bir durumdur.
  6. 6. FibromiyaljiRutinVücudun pek çok bölgesinde 3 aydan uzun süren yaygın ağrı, yorgunluk, uyku bozukluğu ve odaklanma güçlüğü ile seyreden kronik ağrı sendromudur.
  7. 7. Lohusalık Hüznü (Baby Blues)RutinDoğumdan sonraki ilk günlerde başlayan, ağlamaklılık ve duygusal hassasiyetle giden, genellikle iki hafta içinde kendiliğinden geçen geçici bir durumdur.
  8. 8. MenopozRutinYumurtalık işlevlerinin azalmasıyla adetlerin kalıcı olarak kesilmesi ve buna eşlik eden sıcak basması, terleme, uyku ve duygu durum değişiklikleridir.
  9. 9. Akut Stres BozukluğuBirkaç gün içindeTravmatik bir olayın hemen ardından başlayan ve 3 gün ile 1 ay arasında süren yoğun yeniden yaşama, kaçınma, çözülme ve kaygı belirtileridir.
  10. 10. Doğum Sonrası Depresyon (Postpartum Depresyon)Birkaç gün içindeGebelik sırasında veya doğumdan sonraki haftalar-aylar içinde başlayan, iki haftadan uzun süren ve anneliği zorlaştıran depresyondur.
  11. 11. İnternet ve Oyun BağımlılığıRutinÇevrim içi oyun, sosyal medya veya internet kullanımının kontrol edilemez hale gelerek okul, iş, uyku ve ilişkiler üzerinde ciddi olumsuz sonuçlara yol açmasıdır.
  12. 12. Tükenmişlik Sendromu (Burnout)Rutinİş yerinde yönetilemeyen uzun süreli stresin yol açtığı duygusal bitkinlik, işe karşı mesafelenme ve yetersizlik hissiyle tanımlanan bir durumdur.
  13. 13. Bebek Koliği (Gaz Sancısı)RutinSağlıklı bebeklerde, genellikle ilk 3-4 ayda görülen, nedeni tam bilinmeyen uzun süreli ve teselli edilemeyen ağlama nöbetleridir. Zararsızdır ve kendiliğinden geçer.
  14. 14. Diş Çıkarma Dönemi ŞikayetleriRutinSüt dişlerinin diş etinden çıkışı sırasında bebeklerde görülen huzursuzluk, salya artışı ve diş eti şişliği gibi geçici şikayetlerdir. Normal bir gelişim sürecidir.
  15. 15. Uyuz (Skabiyez)Birkaç gün içindeDeriye yerleşen uyuz akarının neden olduğu, özellikle geceleri artan şiddetli kaşıntı ve parmak aralarında küçük kabarcıklarla seyreden bulaşıcı bir hastalıktır.
  16. 16. Kulak Çınlaması (Tinnitus)RutinDışarıda gerçek bir ses kaynağı olmadan kulakta veya başın içinde çınlama, uğultu, vızıltı gibi seslerin duyulmasıdır.
  17. 17. Göz Seğirmesi (Göz Kapağı Miyokimisi)RutinGenellikle tek göz kapağında, çoğunlukla alt kapakta, birkaç gün ile birkaç hafta süren hafif ve zararsız istemsiz kıpırdamalardır.
  18. 18. Uyum BozukluğuRutinBelirgin bir yaşam olayından sonraki üç ay içinde başlayan, beklenenden yoğun duygusal veya davranışsal tepkilerle giden geçici bir durumdur.
  19. 19. Alkol Bağımlılığı (Alkol Kullanım Bozukluğu)Birkaç gün içindeAlkol kullanımının kontrol edilememesi, olumsuz sonuçlarına rağmen sürdürülmesi ve bırakıldığında yoksunluk belirtilerinin ortaya çıkmasıyla tanımlanan tedavi edilebilir bir hastalıktır.
  20. 20. Kabus BozukluğuRutinAyrıntılı hatırlanan, yoğun korku veya sıkıntı içeren rüyaların tekrar tekrar kişiyi uyandırması ve bunun gündüz işlevlerini etkilemesidir.
  21. 21. Hipertiroidi (Tiroid Bezinin Fazla Çalışması)Birkaç gün içindeTiroid bezinin fazla hormon üretmesi sonucu metabolizmanın hızlandığı; çarpıntı, kilo kaybı, terleme ve sinirliliğe yol açan hastalıktır.
  22. 22. Uyku Felci (Karabasan)RutinUykuya dalarken veya uyanırken bilinç açıkken birkaç saniye ile birkaç dakika boyunca hareket edememe ve konuşamama durumudur; halk arasında karabasan olarak bilinir.
  23. 23. Egzama (Atopik Dermatit)RutinCiltte kuruluk, şiddetli kaşıntı ve tekrarlayan kızarık, pullu lekelerle seyreden kronik, alevlenmeli bir cilt hastalığıdır.
  24. 24. Uzamış Yas Bozukluğu (Komplike Yas)Birkaç gün içindeYakın birinin ölümünden sonra en az 12 ay (çocuklarda 6 ay) geçmesine rağmen yoğun özlem ve acının günlük yaşamı engelleyecek düzeyde sürdüğü durumdur.
  25. 25. Kıl Kurdu (Oksiyür)RutinEnterobius vermicularis adlı küçük beyaz kurtların yol açtığı, özellikle geceleri artan makat kaşıntısıyla seyreden ve çocuklarda çok sık görülen bir bağırsak paraziti enfeksiyonudur.
  26. 26. Diş Sinir İltihabı (Pulpitis)Birkaç gün içindeDişin içindeki sinir ve damarları barındıran pulpa dokusunun, genellikle derin çürük nedeniyle iltihaplanmasıdır; şiddetli, zonklayan diş ağrısı yapar.
  27. 27. Ayrılık Kaygısı BozukluğuRutinBağlanılan kişilerden (çoğunlukla anne-baba) ayrılma durumunda gelişim dönemine uygun olmayan aşırı kaygı ve kaçınma ile giden bir durumdur.
  28. 28. Gerilim Tipi Baş AğrısıRutinBaşın her iki yanında bant gibi saran, baskı veya sıkışma tarzında, hafif-orta şiddette en sık görülen baş ağrısı türüdür.
  29. 29. Post-Konküsyon Sendromu (Sarsıntı Sonrası Sendrom)Birkaç gün içindeBeyin sarsıntısından sonra baş ağrısı, baş dönmesi, unutkanlık, uyku ve duygu durum sorunlarının haftalar-aylar boyunca devam etmesidir.
  30. 30. Zona Sonrası Sinir Ağrısı (Postherpetik Nevralji)RutinZona hastalığı iyileştikten sonra döküntünün olduğu bölgede aylarca, hatta yıllarca süren yanıcı, batıcı sinir ağrısıdır.
  31. 31. Bipolar Bozukluk Tip 1 (Manik Depresif Hastalık)24 saat içindeEn az bir hafta süren belirgin coşku veya taşkınlık (mani) dönemleri ile çoğu zaman depresyon dönemlerinin görüldüğü süregen bir duygudurum bozukluğudur.
  32. 32. Psikotik Özellikli DepresyonHemenAğır depresyona gerçeklikle bağın koptuğu sanrı veya sanrısal suçluluk, sesler duyma gibi psikotik belirtilerin eşlik ettiği ve acil tedavi gerektiren bir durumdur.
  33. 33. Alkol Yoksunluğu ve Deliryum TremensHemenUzun süre yoğun alkol kullanan kişinin alkolü azaltması veya bırakmasından sonraki saatler-günler içinde titreme, terleme, huzursuzluk ve ağır durumlarda nöbet ve deliryumla giden, hayati tehlike taşıyabilen bir tablodur.
  34. 34. Kalça Bursiti (Büyük Trokanter Ağrı Sendromu)RutinKalçanın dış yanındaki kemik çıkıntı üzerindeki kese ve tendonların iltihaplanmasıyla, o tarafa yatınca artan kalça yan ağrısı yapan yaygın bir durumdur.
  35. 35. Uyarıcı Madde Bağımlılığı (Kokain, Amfetamin, Metamfetamin)24 saat içindeKokain, amfetamin, metamfetamin veya ecstasy gibi uyarıcıların kontrolsüz kullanımıyla giden, ciddi ruhsal ve kalp-damar komplikasyonları taşıyan bir bağımlılıktır.
  36. 36. Sakinleştirici ve Uyku İlacı BağımlılığıBirkaç gün içindeSakinleştirici veya uyku ilaçlarının önerilenden uzun süre ya da yüksek dozda kullanılması, bırakılamaması ve kesildiğinde yoksunluk belirtileri görülmesiyle giden bir bağımlılıktır.
  37. 37. Omuzda Kireçlenme (Kalsifik Tendinit)Birkaç gün içindeOmuz tendonları içinde kalsiyum birikmesiyle oluşan, bazen aniden başlayıp kolu hiç kaldıramayacak kadar şiddetli ağrı yapan bir durumdur.
  38. 38. Distimi (Kalıcı Depresif Bozukluk)RutinEn az iki yıl (çocuk ve ergenlerde bir yıl) boyunca günlerin çoğunda süren, hafif-orta şiddette ama uzun soluklu depresif ruh halidir.
  39. 39. Esrar (Kannabis) BağımlılığıBirkaç gün içindeEsrar veya sentetik kannabinoidlerin kontrolsüz ve sorun yaratacak şekilde kullanılması, bırakmakta zorlanılması ve yoksunluk belirtileri görülmesiyle giden bir bağımlılıktır.
  40. 40. Kumar Bağımlılığı (Kumar Oynama Bozukluğu)Birkaç gün içindeKişisel, ailesel ve maddi zararlarına rağmen kontrol edilemeyen, tekrarlayıcı kumar ve bahis oynama davranışıdır.

Sık sorulan sorular

Uykusuzluk neden olur?

Uykusuzluk; Uykusuzluk Bozukluğu (Kronik İnsomni), Depresyon (Majör Depresif Bozukluk), Yaygın Anksiyete Bozukluğu, Huzursuz Bacak Sendromu, Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB), Fibromiyalji gibi durumlarla ilişkili olabilir. Kesin neden ancak muayene ile anlaşılır.

Uykusuzluk için hangi doktora gidilir?

İlk değerlendirme için aile hekiminize başvurabilirsiniz. Şikayetin özelliğine göre Ruh Sağlığı ve Hastalıkları (Psikiyatri), Nöroloji, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon bölümleri ilgilenir.

Uykusuzluk ne zaman acildir?

Psikotik Özellikli Depresyon, Alkol Yoksunluğu ve Deliryum Tremens gibi acil durumlar akla geliyorsa, özellikle şikayet aniden ve şiddetli başladıysa 112'yi arayın.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka bir hekime başvurun. Acil durumlarda 112'yi arayın.